Home > Behandelingen > Schematherapie

Schematherapie

Schematherapie heeft als doel om ingesleten patronen, die niet voor je werken, te doorbreken. Het wordt toegepast bij onder meer persoonlijkheidsstoornissen en depressieve stoornissen. Psychologen binnen iPractice gebruiken elementen uit schematherapie om samen met jou bestaande, disfunctionele patronen te herkennen én te doorbreken. Je leest hier alles over schemagerichte therapie.

Wat is schematherapie?

Schematherapie richt zich op het aanpakken van schema’s die niet werken voor je. Schema’s in de psychologie zijn je opvattingen, emoties en houdingen over jezelf, anderen en de wereld om je heen. Denk bijvoorbeeld aan schadelijke emotionele overtuigingen of hardnekkige patronen. Deze schema’s kunnen de oorzaak zijn of worden van psychische klachten en schadelijk gedrag. De disfunctionele schema’s noemen we ook wel valkuilen of ‘een gevoelige snaar’.

 

Bij schemagerichte therapie leer je bestaande patronen en valkuilen herkennen. Je ontwikkelt inzicht in je emotionele behoeftes en gevoelens. Het is een begripvolle therapie, waarbij de therapeut van verschillende therapievormen gebruikmaakt. Dit is afhankelijk van waar jouw behoeftes liggen. Het doel van schematherapie is: ingesleten patronen doorbreken.

 

Hoe ontstaan niet-functionele schema’s?

Niet-functionele schema’s kunnen ontstaan wanneer er onvoldoende aan jouw basisbehoeften als kind werd voldaan. Dit kan frustratie opleveren en kan later psychische klachten veroorzaken. De basisbehoeften van een kind bestaan uit:

 

  • Veiligheid;
  • Verbondenheid;
  • Zelfexpressie;
  • Spel en spontaniteit;
  • Zelfwaardering;
  • Autonomie;
  • Realistische grenzen.

 

De oorzaak van schade aan de basisbehoeften kan bijvoorbeeld geweld, misbruik, pesterijen of een gebrek aan liefde zijn. Te veel of te weinig aandacht kan ook schadelijk zijn. Een gebrek aan zorg en aandacht is schadelijk, maar ook overbescherming is nadelig voor een kind.

 

Hoe werkt schematherapie?

Bij schemagerichte therapie probeert de psycholoog jou een stukje terug te geven van wat je in je jeugd hebt gemist. Dit gebeurt op een warme en begripvolle manier. De psycholoog probeert samen met jou de schema’s te repareren.

Er worden verschillende interventies gebruikt. Deze geven jou inzicht in je emotionele behoeftes en gevoelens om uiteindelijk de niet-helpende patronen te doorbreken.

 

Eén aantal voorbeelden van therapeutische interventies, zijn:

 

  • De meerstoelentechniek: Dit is een rollenspel waarbij er twee stoelen zijn. De ene stoel is voor het deel van jou dat het schema oproept en de andere voor hoe een gezonde volwassene zou denken;
  • Herbeleving en rescriptingHierbij herbeleef je pijnlijke momenten of trauma’s door bijvoorbeeld een rollenspel te doen; Dit doen we om zo de betekenis van die ervaring te veranderen. Binnen deze techniek herschrijf je als het ware je herinnering, samen met de therapeut. Je beeldt je in hoe je zou willen dat de gebeurtenis afloopt en je verbeeldt je ook dat je dit uitvoert.
  • Empathische confrontatie: De therapeut gaat begripvol om met de reden waarom jouw ‘valkuil’ of niet-helpend schema is ontstaan. Tegelijkertijd word je geconfronteerd met het feit dat je een patroon moet doorbreken.

 

EMDR is geen standaard onderdeel van schematherapie. EMDR kan schematherapie wel aanvullen. Door middel van EMDR helpt de therapeut jou om je verleden te herschrijven, zodat er in je herschrijving wel aan je behoefte is voldaan.

 

Wat wordt er van jou gevraagd bij schematherapie?

Om schematherapie te laten slagen, is het van belang dat:

 

  • Je bereid bent om je valkuilen onder ogen te komen;
  • Je begrijpt wat jouw ingesleten patronen met jou doen en wat voor gevolgen ze hebben;
  • Je ook in het dagelijks leven bezig blijft met observeren en veranderen. Een patroon doorbreken lukt je niet in één dag, dat moet je blijven oefenen. Daar is discipline voor nodig.

 

Schema’s & Schemamodi

Jouw schema’s zorgen ervoor dat je jezelf in een bepaalde modus bevindt: een bepaalde versie van jezelf. Schema’s zijn de manier waarop je kijkt naar je zelf, anderen en de wereld om je heen. Een schema bevat herinneringen, overtuigingen, lichamelijke gewaarwordingen en emoties. Een schema ontstaat door:

 

  • Ervaringen in je kindertijd;
  • Temperament;
  • Mate waarin aan jouw basisbehoeften is voldaan.

 

Positieve ervaringen geven je schema’s die je vooruithelpen in je leven. Wanneer je iets hebt gemist in je jeugd, kunnen niet-functionerende schema’s ontstaan.

Modi zijn tijdelijke gemoedstoestanden afhankelijk van de geactiveerde schema’s. Een niet-functionerend schema, leidt tot een modus die jou tegenwerkt.

 

Neem bijvoorbeeld een negatieve overtuiging die je hebt over jezelf. Deze negatieve overtuiging is het niet-functionerende schema. De overtuiging zorgt ervoor dat je nare gedachten en vervelende gevoelens hebt over jezelf. Deze gedachten en gevoelens zijn de modi.

 

Is schematherapie geschikt voor mij?

Schematherapie wordt onder andere toegepast bij:

 

 

Vind een schematherapeut

Wil je weten of schematherapie past bij jouw hulpvraag? Samen met een psycholoog overleg je of elementen uit schematherapie geschikt zijn voor jouw hulpvraag. Je wordt geholpen met een passende en deskundige behandeling.

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurt schematherapie?

Schematherapie duurt bij iPractice tussen de 6 tot 27 weken.

Hoeveel sessies schematherapie heb ik nodig?

Samen met je behandelaar maak je een inschatting hoeveel sessies jullie gaan werken aan jouw klachten en de doelen die je hebt opgesteld.

Waarom schematherapie?

Schematherapie is een therapievorm die zich richt op ingesleten gedragspatronen die vaak voortkomen uit een tekort in de jeugd, bijvoorbeeld veiligheid. De psycholoog probeert jou een stukje terug te geven van wat je in je jeugd hebt gemist. Dit gebeurt op een warme en begripvolle manier.

Wat is het doel van schematherapie?

Bij schemagerichte therapie leer je jouw bestaande patronen en valkuilen herkennen. Je ontwikkelt inzicht in je emotionele behoeftes en gevoelens. Het doel: ingesleten patronen doorbreken door er anders mee om te gaan.

Is schematherapie hetzelfde als psychotherapie?

Schematherapie is een behandelmethode die gebruikt wordt in psychotherapie.

publish-icon Gepubliceerd - 22 okt 2021
Shannon heeft veel ervaring met behandelingen als schematherapie. Zij geeft je graag tools om vaste patronen te herkennen en doorbreken waarbij ook aandacht is voor het positieve en jouw kwaliteiten.

iPractice biedt iedereen:

  • arrow-icon Vergoede zorg met beoordeling 9+
  • arrow-icon Direct hulp zonder lange wachttijden
  • arrow-icon Vrijblijvend gratis behandeladvies

Psychologen gespecialiseerd in schematherapie

ipractice-psycholoog-shannon-van-oudenaarde

Shannon Van Oudenaarde

Sylvia Lemkowitz

Homra Arzomand

kim-walma-psycholoog-ipractice

Kim Walma