iPractice biedt iedereen:

Omgaan met een partner of naaste met PTSS

Auteur : Simone Bosters

Gecontroleerd door psycholoog : Mariëlle van der Meer

Leven met iemand die een posttraumatische stressstoornis (PTSS) heeft, is niet gemakkelijk. Niet alleen het leven van je partner, maar ook jouw leven wordt erdoor beïnvloed. In dit artikel lees je hoe je het beste om kunt gaan met een naaste of partner die PTSS heeft.

In dit artikel:

  1. Het effect van PTSS op een relatie
  2. Wat zijn triggers voor iemand met PTSS?
  3. Hoe ga je het beste om met iemand die PTSS heeft?
  4. Hulp zoeken

iPractice biedt iedereen:

 

Het effect van PTSS op een relatie

Wanneer je een partner of naaste hebt met PTSS, ervaar je dat het soms moeilijk is om te dealen met de veranderde situatie. Hobby’s, werk, klusjes in het huishouden, maar ook de dingen die jullie samen graag deden: alles lijdt onder de PTSS klachten. 

Als je partner een posttraumatische stressstoornis (PTSS) heeft, is dat het gevolg van een eerder meegemaakt trauma. Onder de verschillende symptomen van PTSS vallen onder andere agressie en prikkelbaarheid, maar bijvoorbeeld ook emotioneel afgevlakt zijn. Deze klachten hebben ook invloed op het dagelijks leven. Ook op de relatie met de mensen om iemand met PTSS heen, die ermee om moeten leren gaan. 

 

Wat zijn triggers voor iemand met PTSS?

Wat een trigger is voor je naaste, is afhankelijk van het type trauma dat hij of zij heeft doorgemaakt. Om te begrijpen hoe je het beste met de PTSS van je partner of naaste omgaat, is het goed om te weten wat zijn of haar triggers zijn. Wat zorgt ervoor dat je partner een herbeleving krijgt? Vaak zijn triggers terug te herleiden naar de vijf zintuigen: 

  • Gehoor: Bijvoorbeeld een ballon die knapt en doet denken aan een explosie;
  • Zicht: Bijvoorbeeld het zien van een ambulance, die je in gedachten terugbrengt naar die keer dat je moeder daarin lag. 
  • Tast: Bijvoorbeeld een streel op de billen die doet denken aan een verkrachting;
  • Geur: Bijvoorbeeld de geur van sigaretten, die je gedachten terug leiden naar je vader die rookte en je vroeger mishandelde;
  • Smaak: Bijvoorbeeld de smaak van een bepaald gerecht, dat je doet denken aan een aardbeving die plaatsvond terwijl je precies datzelfde gerecht at.

 

Hoe ga je het beste om met iemand die PTSS heeft?

Als je partner of naaste PTSS heeft, heeft hij of zij hulp nodig. Heeft je naaste nog geen hulp ingeschakeld, maar vermoed je dat er PTSS-klachten in het spel zijn? Stimuleer hem of haar dan om hulp te zoeken bij een psycholoog. 

Wat je zelf kunt doen als je naaste PTSS heeft:

  • Vergeet jezelf niet: Deze tip is niet voor niets de eerste in dit rijtje. Je kunt pas goed voor anderen zorgen, wanneer je daar zelf ook in staat tot bent. Denk maar aan het zuurstofmasker in het vliegtuig: eerst voor jezelf zorgen en dan voor anderen. Gun jezelf voldoende ontspanning en praat over de situatie met anderen om je hart te luchten. En weet dat ook jij psychologische hulp kunt zoeken als dat nodig is. 
  • Heb begrip en geduld: Mensen met PTSS uiten het in nachtmerries, herbelevingen of uitspattingen. Hier hebben ze vaak geen controle over, want een trigger is erg moeilijk om te negeren. Geef je partner de ruimte om deze uiting te hebben en de tijd om hier weer van te herstellen.
  • Luister naar elkaar: Laat je naaste of partner vertellen en accepteer zijn of haar verhaal als de waarheid. Iemand met PTSS heeft vaak last van schuldgevoelens. Door onvoorwaardelijk te accepteren wat hij of zij zegt, help je je naaste.
  • Oordeel niet: Mensen met PTSS voelen vaak schaamte voor de momenten waarop ze mentaal terugkeren naar het trauma. Op deze momenten gedragen ze zich bijvoorbeeld heel angstig of boos, omdat ze het trauma herbeleven. Probeer niet te oordelen over dit gedrag, maar biedt je naaste juist geruststellende woorden die hem of haar terugbrengen naar het hier en nu: “het komt goed, je bent nu veilig” of “ik ben er voor je, we zijn nu in een veilige situatie”.
  • Probeer je partner niet te helen: Het voelt logisch dat je de pijn van je naaste weg wilt nemen. Maar hiermee loop je het risico dat het op je naaste overkomt alsof de pijn er niet hoort te zijn. Terwijl de angst voor hem of haar uit een echt gebeurde situatie uit het verleden voortkomt. Neem juist een bevestigende houding aan en benoem dat je ziet dat het je partner veel doet. Of geef aan dat je het zo naar vindt, dat hij of zij dit heeft moeten meemaken. Bied je partner ook een knuffel of een hand aan wanneer hij of zij het zwaar heeft.
  • Geef structuur en duidelijkheid: Structuur in je leven geeft een gevoel van voorspelbaarheid. Maak samen een lijst van mogelijke triggers. Wat is er te vermijden in de dagelijkse structuur, waardoor er minder herbelevingen plaatsvinden? Let op: te veel vermijden is ook niet goed. Het is niet de bedoeling dat jullie het huis niet meer uitkomen. 
  • Neem samen jullie besluiten: Een trauma ervaren gebeurt vaak niet vanuit eigen keuze, het overkomt je. Daarom zijn mensen met PTSS extra gevoelig voor momenten waarop zij de regie uit handen moeten geven. Neem dus samen jullie beslissingen en neem de mening van je naaste serieus.
  • Blijf ook het positieve in elkaar benoemen: Soms lijkt het alsof de PTSS onderdeel wordt van de identiteit van je naaste. Waardoor het gevoel ontstaat dat het erbij hoort en onoverwinbaar is. Blijf je partner complimentjes geven als het goed gaat en benoem zijn of haar kracht. Dat geeft moed en zelfvertrouwen.

 

Hulp zoeken

Staat je partner open voor een gesprek over herstel en behandeling van PTSS? Of zit je zelf in de knoop door de situatie en kom je er moeilijk uit? Bel 085-1308900 voor vrijblijvend behandeladvies.

Veelgestelde vragen

Is iemand met PTSS gevaarlijk?

Over het algemeen niet. Iemand met PTSS kan tijdens een nachtmerrie of herbeleving soms dingen doen die hij of zij achteraf niet zo bedoeld heeft, of waar ze zich later schuldig om voelen. Er bestaat altijd de kans dat de reactie van je partner of naaste met PTSS lichamelijk is, met als gevolg dat hij of zij je pijn doet. Doorgaans heeft je naaste dit wel snel door, waardoor de reactie ook direct weer stopt.

GZ-Psycholoog : Mariëlle van der Meer

“Na een PTSS behandeling zijn flashbacks naar de gebeurtenis verleden tijd.“

Psychologen met expertise in PTSS

Psycholoog Zoila Knel iPractice

Silvija Licina

Psycholoog Zoila Knel iPractice

Monique Zeinstra

Psycholoog Zoila Knel iPractice

Kiki Bruggink

Psycholoog Zoila Knel iPractice

Zoila Knel

Wat PTSS cliënten zeggen over hun behandeling bij iPractice:

"Binnen een korte tijd ben ik van mijn flashblacks en angsten af. De therapievorm waar ik zelf voor heb gekozen heeft goed zijn werk gedaan. Wat ik vooral goed vind en vind dat dat eigenlijk bij iedereen hoort maar lang niet iedereen heeft, zich niet zo zeer als professional laten overkomen, maar een mens dat geïnteresseerd is in jou en die jou wilt helpen. Ik hoop het nooit nodig te hebben, maar mocht het nodig zijn weet ik waar ik moet zijn."

Waardering: 9.8 | 14 okt 2021

"Ik ben Ipractice zo dankbaar voor de zorg en behandeling die ik heb kunnen krijgen. Binnen 4 maanden waren de klachten die ik de afgelopen 5 jaar had echt drastisch vermindert. Ik ging daarvoor ook al naar de psycholoog maar dat voelde meer als mijn hart luchten. Hier hadden we echt een plan van aanpak en kreeg ik een doelgerichte behandeling op basis van mijn wensen en lichamelijke klachten. Dus dat was heel effectief. Ook vond ik het hele traject via Ipractice top! Een psycholoog voor EMDR behandelingen en dagelijks contact met een online psycholoog. Dat werkte echt heel goed voor mij. Ik kon ze altijd berichten al was het midden in de nacht tijdens een paniek aanval. Ik ben ze daarom ook enorm dankbaar! Ik kan nu weer werken, normaal slapen, heb geen nachtmerries meer. En heb meer controle over mijn leven en emoties en gedachtes in mijn hoofd. Ook heb ik een preventieplan gemaakt waar ik altijd op terug kan vallen. Ik zou Ipractice iedereen aanraden!"

Waardering: 9.8 | 25 okt 2021

"Ik heb bij Ipractice onwijs fijne ervaring. Er werd 100% aangesloten bij mijn behoeftes, waar ik mij prettig bij voelde en wat mij hielp. Mijn behandelaars waren oprecht, eerlijk en ontzettend aardig. Online sessies waren ook erg prettig en waardevol. De EMDR heeft mij ook erg geholpen. Kortom, top ervaring die ik iedereen aan raad!"

Waardering: 9.8 | 02 mrt 2021

Meer waarderingen PTSS clienten - ZorgkaartNederland

Aan de slag met een professional?

Neem vandaag nog vrijblijvend contact op met 1 van onze psychologen om te praten over jouw klachten en krijg informatie over een passend behandelprogramma.

Gerelateerde klachten & behandelingen