iPractice biedt iedereen:

Wat is piekeren?

Auteur : Simone Bosters

Gecontroleerd door psycholoog : Sam Saxton

We piekeren allemaal wel eens, zelfs over het piekeren zelf. Maar wat houdt piekeren precies in? Waarom komen dezelfde gedachten elke keer terug? In dit artikel vind je antwoorden op deze vragen.

Overzicht artikel:

  1. Wat is piekeren?
  2. Wat zijn redenen om te piekeren?
  3. Wat zijn oorzaken van piekeren?
  4. Piekeren als angststoornis
  5. Hoe stop je met piekeren?
  6. Professionele hulp bij piekeren
  7. Veelgestelde vragen


Wat is piekeren?

Piekeren is een mentaal proces waarbij je dezelfde gedachten steeds herhaalt of bepaalde zaken keer op keer overdenkt. Ervaringen uit het verleden, speculeren over de toekomst of je zorgen maken over aangrijpende situaties; het kunnen allemaal redenen zijn.

Tijdens het piekeren probeer je een oplossing te vinden. Je maakt graag de beste keuze. Wanneer je piekert is het echter moeilijk om erachter te komen wat je daarvoor moet doen. Je komt niet tot een oplossing en je gedachten blijven zich herhalen. Je blijft maar nadenken, wat zelfs kan leiden tot slapeloosheid.

iPractice biedt iedereen:


Wat zijn redenen om te piekeren?

Piekeren geeft je een gevoel van controle. Dit doe je om ongewenste emoties niet toe te laten. Emoties waar je liever niet mee geconfronteerd wordt. In plaats van de emotie op te zoeken, blijf je maar nadenken en scenario’s afspelen in je hoofd. 

Ook geeft piekeren het gevoel te helpen bij het omgaan met problemen. ‘Wat als’ is hierbij een veelvoorkomende gedachte. Bijvoorbeeld, wat als ik mijn rijexamen niet haal? Je piekert dan om jezelf voor te bereiden op het ergste. Op deze manier probeer je controle te hebben over je problemen. 

Je hersenen proberen de beste keuze te maken of een oplossing te vinden. De kans is groot dat je een ‘wat als’-gedachte ervaart, waarop je stukloopt. Bijvoorbeeld, wat als ik mijn rijexamen niet haal? Of je wordt onzeker over jezelf. Bijvoorbeeld, ben ik wel goed genoeg voor deze functie? Het leidt tot een gebrek aan controle. Je krijgt niet het gevoel dat je de situatie helemaal beheerst, waardoor je erover na blijft denken. Die herhalende gedachten laten je piekeren. 

Vaak gaan piekergedachten over werk, opleiding of persoonlijke relaties. Een aantal veelvoorkomende piekeronderwerpen:

  • Een belangrijke afspraak op werk
  • Een examen of toets die je moet halen
  • De beste manier hoe je iemand anders kunt helpen
  • Het maken van een keuze 


Wat zijn oorzaken van piekeren?

Piekeren ontstaat door een combinatie van omstandigheden en de manier waarop je hiermee omgaat. Meestal ontstaat het doordat je angst ervaart. Om die angst te verminderen proberen wij controle te krijgen over die angst door te piekeren. Andere theorieën die de oorzaak van piekeren verklaren zijn stress, een burn out, dagdromen of het meemaken van een nare gebeurtenis. Het blijven nadenken kan ertoe leiden dat je in negatieve gedachten en gevoelens blijft hangen. Je kunt daar vooral last van hebben als je veel stress ervaart. Stress hoeft niet de enige oorzaak te zijn van piekeren, maar draagt wel bij aan het hebben van nare gevoelens en gedachten.

Het is belangrijk om de oorzaak van het piekeren vast te stellen. Dit helpt je om het beter onder controle te krijgen, zodat je uiteindelijk minder zal piekeren. Soms is de oorzaak complex, het kan een gevolg zijn van meerdere situaties. Dus wil je weten wat het piekeren is en wat dit veroorzaakt? Probeer te achterhalen waar je (veel) stress van krijgt en hoe je daar op dit moment mee omgaat.


Piekeren als angststoornis

In sommige gevallen kun je heel veel piekeren. Ervaar je heftige angsten in het dagelijks leven, ook als er geen echt gevaar dreigt? Kun jij je over bijna alles wel zorgen maken en is dit persistent aanwezig? Deze vorm van piekeren noemen we een gegeneraliseerde angststoornis, ook wel piekerstoornis genoemd.

In dat geval is het verstandig om contact op te nemen met je huisarts. Ook kun je bellen met onze psychologen. Zij kunnen je uitleggen hoe jouw piekerklachten behandeld kunnen worden en staan voor je klaar. 


Hoe stop je met piekeren?

Pieker je voor je gevoel te vaak, en lukt het niet om dit te doorbreken? Gebruik onze handige tips om te stoppen met piekeren of ga in gesprek met een van onze psychologen. Het doorbreken helpt je om beter te slapen en te concentreren op andere taken. Vaak kan een kleine aanpassing je al helpen. 


Professionele hulp bij piekeren

Bij een piekerstoornis werkt cognitieve gedragstherapie goed. Deze vorm van therapie wordt veel gebruikt bij angststoornissen, zoals een piekerstoornis. Bij cognitieve gedragstherapie ga je actief aan de slag met het veranderen van je gedrag en gedachten. De psycholoog helpt je stap voor stap om het piekeren echt te ervaren. Jij bent de expert over jezelf, en de psycholoog over de therapie, zo werken jullie samen om je gedrag en gedachten te veranderen.

Samen met de psycholoog doe je oefeningen om bepaalde gedachten op te roepen. Hierdoor kun je leren dat de door jouw opgeroepen situatie niet zo erg is als je dacht. Hoe vaker je oefent, hoe beter je je gedachten en gedrag onder controle krijgt. 

Je gaat ook aan de slag met je gedachten. Zijn ze reëel? Helpen ze? Of verergeren ze het piekeren? Wat kost het je om zo te piekeren? Samen met de psycholoog confronteer je je eigen gedachten en kijk je of ze kloppen of niet. Dit vergt moed, maar ook hier geldt, hoe meer je oefent, hoe beter je het onder controle krijgt.

Heb je behoefte aan professionele hulp? Onze psychologen helpen je graag verder. Neem contact op via 085 130 8900.

 


Veelgestelde vragen

Is piekeren slecht voor de gezondheid?

(Veel) piekeren heeft effect op zowel je mentale als lichamelijke gezondheid. Vormen van lichte stress kunnen resulteren in een hogere bloeddruk, rugklachten of chronische vermoeidheid. Met name de combinatie van piekeren en stress zorgt ervoor dat je signalen minder goed oppikt, wat resulteert in klachten als vermoeidheid.

Is piekeren een gevoel?

Piekeren is een mentaal proces waarbij je dezelfde gedachten steeds herhaalt of bepaalde zaken keer op keer overdenkt. Piekeren is in die zin eigenlijk gedrag – het herhalen van gedachtes – wat je een angstig of onrustig gevoel kan geven.

Is piekeren angst?

Angst is vaak de oorzaak van het piekeren. Als we angst ervaren proberen wij de angst te verminderen door controle te krijgen over die angst door te piekeren. Piekeren is dan de manier waarmee je met de angst om gaat.

Is piekeren stress?

Stress is vaak de oorzaak van het piekeren. Als we stress ervaren proberen wij de stress te verminderen door controle te krijgen over die stress door te piekeren. Piekeren is dan de manier waarmee je met de stress om gaat.

Psycholoog : Sam Saxton

“Sam werkt als face-to-face en online psycholoog bij iPractice. Zij studeerde klinische psychologie aan de Vrije Universiteit van Amsterdam en is afgestudeerd op de polikliniek voor angststoornissen van het Amsterdam UMC.“

Psychologen gespecialiseerd in piekeren

Psycholoog Zoila Knel iPractice

Simone van Geel

Psycholoog Zoila Knel iPractice

Maartje Smakman

Psycholoog Zoila Knel iPractice

Niki Toonen

Wat piekeren cliënten zeggen over hun ervaring bij iPractice

"Zojuist mijn behandeling bij Nine en Milou afgesloten. Het heeft mij ontzettend geholpen! Ik heb de manier van therapie enorm gewaardeerd, namelijk heel betrokken en persoonlijk. Fijn om te ervaren hoe in elke sessie de koers werd aangepast naar wat op dat moment nodig was. Er werd niet een protocol afgewerkt, maar echt gekeken naar wat voor mij de beste route was. Ik kan iedereen die opzoek is naar een fijne praktijk met een persoonlijke aanpak Ipractice van harte aanbevelen."

Waardering: 9.8 | 23 jan 2021

"Ik voelde me gehoord. Er werd direct een passend behandelplan opgesteld en het plan werd bij elke sessie geëvalueerd en zonodig aangepast. Ik werd op een heel vrijblijvende manier gestimuleerd actief met mijn behandelplan aan de slag te gaan. Dit gaf mij stimulans om te blijven werken aan mijn herstel. Ik ben heel erg blij dat ik bij deze praktijk de hulp kon krijgen die ik zo hard nodig had. Een absolute aanrader!"

Waardering: 9.8 | 2 aug 2021

"Ik ben heel erg tevreden over de zorg die ik heb gekregen. Ik heb veel inzicht gekregen in mijn klachten en de verbanden die hierbij kwamen kijken. In plaats van apart te kijken naar elke klacht, werd er naar het totaal plaatje gekeken. Hierdoor kwam ik ook tot inzichten die ik zelf nooit zou zien. Ik voelde me erg gehoord en serieus genomen."

Waardering: 9.2 | 12 apr 2021

Meer piekeren reviews ZorgkaartNederland

Aan de slag met een professional?

Neem vandaag nog vrijblijvend contact op met 1 van onze psychologen om te praten over jouw klachten en krijg informatie over een passend behandelprogramma.