iPractice biedt iedereen:

Wat is een burn-out? Wat zijn de symptomen?

Auteur : Jesper Vieveen

Gecontroleerd door psycholoog : Mirte Verkuijlen

Neem je klachten van een burn-out serieus. Herken de symptomen en lees wat je kan doen bij een burn-out.

Direct naar

 

iPractice biedt iedereen:

 

Wat te doen bij een burn-out?

Je kunt zelf een aantal acties ondernemen om de grip te krijgen op je burn-out klachten:

  • Neem voldoende rust
    Na inspanning volgt ontspanning. Neem voldoende rust, om jouw lichaam de kans te bieden om de batterij weer op te laden.
  • Zorg voor dagstructuur
    Structuur geeft rust. Eet op vaste tijden, bouw rituelen in je dagritme in en voorkom dat je prestatiedruk ervaart.
  • Ontdek wat energie geeft en wat energie neemt
    Breng balans aan in je activiteiten. Onderzoek welke activiteiten energie kosten en balanceer dat met wat jou energie geeft.
  • Leer grenzen stellen
    ‘Nee’ zeggen voorkomt stress. Zeg ‘nee’ tegen wat je niet waar kunt maken of waarvan je weet dat je er tegenop zal zien.
  • Vermijd stressvolle situaties
    Probeer te achterhalen welke activiteiten je stress geven zodat je in het vervolg niet in dezelfde situatie belandt.

 

Wat is een burn-out? 

Een burn-out is de reactie van het lichaam op een periode met te veel stress. Je voelt je figuurlijk opgebrand, door langdurige emotionele uitputting en lichamelijke vermoeidheid. Een burn-out is een veel voorkomende klacht in Nederland. Elk jaar heeft één op de zes Nederlanders last van burn-out symptomen [1].

Burn-out betekenis:

  • Het is een gevolg van langdurige emotionele overbelasting en stress
  • Je ervaart fysieke (over)vermoeidheid en emotionele buien
  • De burn-out is een reactie van het lichaam op onvoldoende ontspanning na inspanning

Let op: een burn-out is niet hetzelfde als overspannen zijn. Je raakt overspannen na een korte periode van overbelasting of stress. Een burn-out is het gevolg van langdurige overbelasting of stress.

 

Een burn-out is te vergelijken met de tank van een auto. Als je telkens maar een klein beetje tankt, is je tank snel leeg. Ga je met een tank toch ver rijden, dan kom je ineens stil te staan.

 

Hoe herken je een burn-out?

De volgende 6 factoren helpen je te bepalen of je een burn-out hebt:

  • Je ervaart spanningsklachten
    Ervaar je lichamelijke vermoeidheid, problemen met je concentratie en/of geheugen of slaap je onrustig? Ook piekeren en een gejaagd gevoel zijn spanningsklachten die passen bij een burn-out. 
  • Je verliest grip
    Je verliest de grip op situaties of ervaart een gevoel van machteloosheid. Je kunt een burn-out herkennen aan het verlies van controle op het leven en de problemen waar je mee te maken hebt. 
  • Dagelijkse taken zijn onuitvoerbaar
    De klachten die je ervaart maken dagelijkse bezigheden lastig of zelfs onuitvoerbaar. Je merkt het zowel thuis als op het werk, in het verkeer en in je sociale omgeving. 
  • Je bent besluiteloos
    Je komt niet tot een besluit. In plaats daarvan blijf je twijfelen en lukt het niet om een stap verder te komen. 
  • Je bent onzeker
    Je bent onzeker over jezelf of over keuzes die je moet maken. Door het gevoel van onzekerheid heb je de neiging om je terug te trekken. 
  • Je bent (heel) prikkelbaar
    Kleine tegenvallers ervaar je als grote uitdagingen. Je bent meer prikkelbaar, waardoor je feller reageert dan je gewend bent. 

 

Wat zijn de symptomen van een burn-out?

 

Lichamelijke signalen

  • Vermoeidheid. Dit kan komen omdat je niet goed slaapt. Een gebrek aan slaap maakt je prikkelbaar.
  • Zwaar lichaam. Je lichaam kan daarnaast ontzettend zwaar aanvoelen.
  • Beweging is lastig. Je vindt het moeilijk om in beweging te komen. Zelfs de supermarkt lijkt al te ver weg.
  • Hoofdpijn en duizeligheid.
  • Pijnklachten. Pijn in de buik of een opgeblazen gevoel
  • Last van spijsvertering. Je maag en darm zijn van slag.
  • Slapeloosheid. Je slaapritme is verstoord en slaapt slechter dan voorheen.
  • Pijnlijk gevoel op de borst
  • Hartkloppingen

 

Mentale signalen

  • Je voelt je opgebrand, de batterij lijkt leeg.
  • Je hebt moeite om informatie of taken te onthouden.
  • Je hebt het idee dat jij niet langer de touwtjes in handen hebt, maar dat je wordt geleefd.
  • Je piekert of piekert zelfs excessief.
  • Je ervaart dat de problemen waar je mee te maken hebt je boven het hoofd groeien, zonder dat je daar iets aan kunt doen.
  • Je wordt huilerig en voelt op willekeurige momenten tranen opkomen. 

 

Door de klachten die gepaard gaan met een burn-out functioneer je thuis, op het werk en bijvoorbeeld in het verkeer niet meer zoals je dat voorheen deed. Pas op met deelname in het verkeer.

 

Waarom stort je in bij een burn-out?

Veel doen en te weinig rusten en slapen; in deze toestand gaat je lichaam in de overdrive en gebruikt het je reservebatterij. Een tijdje kan je op die manier met overspannenheidsklachten rondlopen, maar op lange termijn is ook je reservebatterij op. Je stort in. Op een duidelijk aanwijsbaar moment gaat het écht niet meer: je lichaam trekt aan de noodrem. 

 

Hulp bij een burn-out

Ervaar je symptomen van een burn-out? Dan kan een psycholoog van iPractice je daarmee helpen. Samen met een psycholoog kijk je naar de balans tussen energiegevers en energievreters. Ook wordt er gekeken naar hoe jij omgaat met stress en hoe je negatieve patronen doorbreekt.

Let op: behandeling voor een burn-out wordt niet vergoed door de zorgverzekeraar. Voor informatie over de mogelijkheden kun je contact met ons opnemen via 085-130 8900, dan staan we je persoonlijk te woord. Lees hier meer over hoelang een burn-out precies duurt en wat je zelf kan doen om het te behandelen.

 

Bronnen

[1] Cijfers van het CBS en TNO over burn-out klachten in Nederland (2014)


Veelgestelde vragen

Hoe voelt een burn-out?

Bij een burn-out voel je vermoeidheid, hoofdpijn, duizeligheid, een pijnlijk gevoel op de borst, hartkloppingen, pijn in de buik of een opgeblazen gevoel, last van spijsvertering en slapeloosheid.

Waarom ben je zo moe bij burn-out?

Door langdurige mentale inspanning, raakt je lichaam overbelast en uitgeput wat zich uit in symptomen van vermoeidheid.

Wie bepaalt of je een burn-out hebt?

Normaliter stelt een BIG-geregistreerde psycholoog vast of er sprake is van een burn-out. Let wel, een burn-out is op dit moment nog geen officiële diagnose in de DSM (handboek psychologie stoornissen). In de praktijk zal een psycholoog of psychiater met jou meekijken naar de samenhang van jouw klachten om zo tot een passende diagnose te komen.

Wanneer heb je burn-out?

De volgende factoren helpen je te bepalen wanneer je een burn-out hebt: Spanningsklachten en lichamelijke vermoeidheid, het gevoel grip te verliezen op je leven, het moeizaam kunnen uitvoeren van je dagelijkse bezigheden, besluiteloosheid, onzekerheid en prikkelbaarheid.

Is burn-out een psychische aandoening?

Officieel is burn-out geen psychische stoornis volgens het handboek voor psychiatrie. De WHO ICD ziet het als een syndroom; een verzameling van verschijnselen die vaker in dezelfde combinatie optreedt en dus als eenheid moet worden opgevat. Het is het resultaat van langdurige stress waar onvoldoende mee om is gegaan in relatie tot werk.

Is een burn-out permanent?

Nee, een burnout is niet permanent. Je kunt hier weer volledig van herstellen. Wat we wel vaak zien is dat mensen hun leven anders gaan vormgeven waardoor ze niet meer ‘de oude’ zijn.

Hoeveel mensen krijgen een burn-out?

1.3 miljoen medewerkers ervaren burn-out klachten [1].

GZ-Psycholoog : Mirte Verkuijlen

“Hoe graag je ook verder zou willen, je bent niet vooruit te branden. Opstaan, tandenpoetsen, een boodschappenlijstje maken, alles waar je normaal gesproken je hand niet voor omdraait, voelt nu als een niet te winnen wedstrijd.“

Psychologen gespecialiseerd in burn-outs

Psycholoog Zoila Knel iPractice

Nine Gramberg

Psycholoog Zoila Knel iPractice

Bregje Brenninkmeijer

Psycholoog Zoila Knel iPractice

Zoila Knel

Psycholoog Zoila Knel iPractice

Milou Groenewoud

Wat clienten over burn-out behandelingen zeggen bij iPractice

"Via mijn huisarts verwezen naar Ipractice omdat zij geen maandenlange wachtlijst hadden. Ik had gesprekken met een psycholoog en ik had ook een online psycholoog tot mijn beschikking. Door dit samenspel heb ik continue begeleiding ervaren en heb ik enorm veel uit deze therapie behaald. Had ik bijv in het fysieke contact iets besproken, dan gaf de online psycholog nog extra tips, of stuurde zij artikelen of oefeningen om te doen. Liep ik tussentijds ergens tegenaan, dan kon ik dat online delen. Erbij vond ik de praktijk een prettige uitstraling hebben en was de communicatie helder en eerlijk. Deze vorm van therapie en begeleiding heeft voor mij ontzettend goed gewerkt. Ik kan het iedereen aanraden."

Waardering: 10 | 28 mrt 2022

"Heel fijn contact gedurende het behandeltraject. De app waarop je dagelijks contact kan hebben buiten de afspraken is een toegevoegde waarde. Ik voel me erg goed geholpen en raad iPractice aan!"

Waardering: 9.8 | 13 nov 2019

"Ik ben heel erg blij met dat ik I practice aanbevolen kreeg van mijn huisarts. De moeite die ik had om de puzzel van mijn leven helder te krijgen zaten me al een tijd dwars. Goed hersteld van een pittige burn-out bleef ik met de vraag zitten : wat ben ik er eigenlijk mee opgeschoten, oude vragen bleven bleven ondanks het herstel toch nog onbeantwoord. Bij I practice heb ik vooral geleerd hoe fijn het is om te schrijven, in te gaan op de suggesties die tijdens het bezoek aan de orde kwamen en de nabespreking via internet gegeven door een collega van de gesprekvoerster. Goed gevoel dat er meer mensen zijn die met mijn vragen bezig waren . Voor mij zeer belangrijk was het om vrijuit mijn gevoelens te verwoorden zonder “ gecorrigeerd “ te worden . Dat gaf mij het gevoel met mezelf aan de slag te kunnen in plaats van me af te vragen waarom ik altijd zo’n moeite had uit te leggen wat ik bedoelde aan derden . Ben nu klaar met de behandeling en ga verder met schrijven."

Waardering: 10 | 11 dec 2019

Bekijk meer waarderingen burn-out cliënten - ZorgkaartNederland

Aan de slag met een professional?

Neem vandaag nog vrijblijvend contact op met 1 van onze psychologen om te praten over jouw klachten en krijg informatie over een passend behandelprogramma.